Normaal gewicht en toch obesitas

Te veel lichaamsvet wordt in verband gebracht met de vroege symptomen van een hartaandoening, zelfs bij mensen die een normaal gewicht hebben.

Op dit moment denken wij dat de weegschaal een goed instrument is om te bepalen of wij gezond zijn of niet. Bij een grote uitslag naar rechts gaan we ons zorgen maken, want te zwaar zijn blijkt gepaard te gaan met tal van aandoeningen die variëren van vervelende kwalen tot levensbedreigende ziekten. Overgewicht kan onder andere de gezondheid van het hart en de vaten aantasten, en dan is afvallen als remedie zeker op zijn plaats.

Amerikaanse onderzoekers hebben echter aangetoond dat ook mensen met een normaal gewicht een verhoogde kans op dergelijke hartziekten kunnen hebben. Men betrok meer dan tweeduizend mannen en vrouwen in het onderzoek die allen een gewicht hadden dat paste bij hun lengte. Dit werd bepaald op basis van de Body Mass Index (BMI), die de verhouding weergeeft tussen de lengte en het gewicht. Een BMI tussen 18,5 en 24,9 wordt als gezond beschouwd, een hogere waarde betekent dat iemand overgewicht heeft. Vervolgens analyseerde het team de hoeveelheid overtollig lichaamsvet van de proefpersonen. Hierbij werd de norm van meer dan 20 procent bij mannen en meer dan 30 procent bij vrouwen aangehouden.

Maar liefst 61 procent had een te grote hoeveelheid lichaamsvet en leed dus aan zogenaamd ‘normaal gewicht-obesitas’. Deze groep had gemiddeld een hoger cholesterolgehalte, evenals een hogere concentratie triglyceriden (ook een bepaalde vetsoort die in het bloed voorkomt)  en suikers in het bloed dan de proefpersonen zonder overtollig lichaamsvet. Bovendien stelde het team vaker het metabool syndroom bij hen vast, dat als de voorloper van diabetes wordt gezien. Deze factoren dragen allemaal bij aan een grotere vatbaarheid voor hartaandoeningen.

De BMI is dus geen gouden standaard die ons kan vertellen in hoeverre iemand het risico loopt om een hartaandoening te ontwikkelen. Verlaging van een te hoge BMI zal de gezondheid zeker ten goede komen, maar daarmee is nog niet gezegd dat de risico’s voldoende zijn weggenomen. Mensen met een normaal gewicht lopen namelijk wel een grotere kans op een hartaandoening wanneer er zich voornamelijk overtollig vet rond het middel bevindt. Extra vet rond de heupen kan daarentegen geen kwaad. Het is kortom niet alleen van belang om naar de hoeveelheid vet te kijken, maar in het bijzonder naar de verdeling ervan over het lichaam. Bedenk je dus tweemaal wanneer je op de weegschaal staat, want dat buikje kan nogal wat roet in het eten gooien. Het is niet voor niets dat we steeds meer vertrouwen krijgen in het maatlint om te kijken of we gezondheidsrisico’s lopen.

Bron: American College of Cardiology's 57th Annual Scientific Session, Chicago, 29 maart – 1 april 2008.