Dikke mensen zijn lui, niet hard genoeg voor zichzelf en hebben hun overgewicht geheel aan zichzelf te danken. Als het gaat om obesitas (ernstig overgewicht) lijkt er geen einde te komen aan alle vooroordelen.
Lang werd verondersteld dat vrouwen die overgewicht hebben, toch gezond kunnen zijn wanneer zij veel sporten en in hun dagelijks leven vaak lichamelijk actief zijn. Uit recent onderzoek is echter gebleken dat sport de negatieve effecten van overgewicht niet kan wegnemen. Vrouwen met overgewicht houden altijd een verhoogd risico op hart- en vaatziekten.
De toekomstige samenleving zou gebukt kunnen gaan onder het toenemende overgewicht, maar volgens de ING brengt de dikker wordende bevolking ook voordelen met zich mee.
Wie denkt dat overgewicht alleen een probleem voor de eigen gezondheid is komt bedrogen uit. Overgewicht is een risicofactor voor veel ziekten, maar brengt ook veel sociale, maatschappelijke en economische problemen met zich mee. Daarom is het probleem van overgewicht eigenlijk veel groter en gecompliceerder dan wij denken en beperkt het zich niet tot het individu.
In Engeland heeft een echtpaar de laatste waarschuwing gekregen om hun drie veel te zware kinderen af te laten vallen. Gebeurt dit niet, dan worden de kinderen bij een pleeggezin geplaatst. Staan dergelijke tafarelen Nederland ook op te wachten?
Een Amerikaanse studie van 13.442 zwangerschappen bij vrouwen van achttien jaar en ouder toont aan dat moeders met overgewicht of obesitas (extreem overgewicht) langer in het ziekenhuis verblijven dan moeders met een normaal postuur. Hoe zou dit komen?
Dikke mensen ondervinden door hun omvang heel wat ongemakken. Vooral mensen met extreem overgewicht komen in het dagelijkse leven vaak voor praktische problemen te staan. Voor iemand met overgewicht zijn dit ‘vervelende’ ongemakken, maar een oplossing is meestal wel te bedenken. Soms leidt te weinig comfort echter tot risicovol gedrag, aldus de conclusie van een Amerikaans onderzoek naar autogordelgebruik.
Restaurants in Mississippi in de Verenigde Staten lopen door een wetsvoorstel de kans dat ze geen extreem dikke klanten meer mogen bedienen. Mississippi zit letterlijk met een zwaar probleem: overgewicht. Ruim tweederde van de inwoners van deze Amerikaanse staat is te dik en volgens een studie uit 2007 lijdt dertig procent zelfs aan obesitas, de ziekelijke vorm van overgewicht.
Japanse mannen met een hoge BMI hebben minder grijze stof in hun hersenen. Dit rapporteerde een aantal Japanse wetenschappers onlangs in het wetenschappelijke blad Obesity. Onze hersenen bestaan uit zenuwcellen en verbindingen tussen deze zenuwcellen, respectievelijk grijze en witte stof. De relatie tussen BMI en grijze stof vonden de wetenschappers niet in vrouwen.
In de media verschijnen regelmatig negatieve berichten over mensen met een maatje meer. Allereerst worden de gevaren van overgewicht keer op keer bewezen in diverse onderzoeken. Daarnaast wordt de bevolking overladen met goede adviezen op het gebied van diëten en andere mogelijkheden om af te vallen. Op internet bestaan honderden forums en weblogs waar mensen hun lief en leed in de strijd tegen de kilo’s met elkaar delen. Hier wordt dagelijks braaf uitgewisseld hoeveel er is gegeten en wanneer er is gezondigd.
Vervoerd worden door een brandweerwagen. Getild worden door een verhuislift. Gewogen worden bij de goederenontvangst. En hangtoiletten die door overbelasting van de muur vallen.
Het risico om met functionele beperkingen te leven stijgt naarmate men zwaarder wordt. Vooral bij een BMI hoger dan 30 ontstaan vaak functionele beperkingen.
Patiënten met extreem overgewicht maken het de ziekenhuizen niet gemakkelijk. Wat bij de slanke patiënt geen enkel probleem vormt, kan in het geval van een dikkerd opeens knap lastig worden.
Veel Nederlandse honden en katten zijn te dik. De schuldige is niet het huisdier zelf, maar de eigenaren die ondanks hun liefde voor hun dier niet weten wat goed voor hem is.
Obesitas, oftewel ernstig overgewicht, bepaalt steeds meer het straatbeeld in de Verenigde Staten en zal ook in steeds grotere mate de gezondheid van het volk ondermijnen. Wanneer de huidige trend zich voortzet, is een nationale ramp onontkoombaar.
Hoewel de meeste mensen denken dat er niets zo ongezond is als een dikke buik, blijkt dat niet iedere dikkerd hier ziekten van krijgt. Een dikke buik wordt doorgaans in verband gebracht met een verhoogde kans op de ontwikkeling van aandoeningen zoals hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en zelfs mogelijk sommige vormen van kanker.
Zwaarlijvig personeel kost meer geld. Amerikaans onderzoek heeft uitgewezen dat werknemers met overgewicht voor werkgevers hogere kosten met zich meebrengen.
Het eten van veel vetrijk voedsel zorgt voor een lange reeks van nadelige effecten op de gezondheid. Het veroorzaakt niet alleen overgewicht, maar volgens recent onderzoek ook een verstoring van het slaappatroon.
Vroeger was dik zijn een teken van gezondheid en welvaart. Tegenwoordig hebben wij echter voedsel in overvloede en dat heeft zich vertaald in het toenemende aantal mensen met overgewicht. Het oordeel over dikke mensen is daarom ook drastisch veranderd. Ze worden nu vaak als ‘vies’, ‘zwak’ of zelfs ‘afstotelijk’ beschouwd.
Extra vet rond het middel geeft een verhoogde kans op hartaandoeningen en diabetes. Een groot onderzoek brengt nu aan het licht dat mensen met een dikke buik ook eerder dood gaan.
Studies uit het verleden stellen dat er een toegenomen sterfte bestaat als gevolg van overgewicht of obesitas. Recent onderzoek vertelt echter iets heel anders: de moderne dikke mens loopt veel minder gevaar dan we dachten.
De vrees om te dik te zijn is tegenwoordig niet meer weg te denken. We moeten oppassen voor de ‘wereldwijde overgewichtepidemie’ die de mens ongetwijfeld meer ziekten zal brengen, en zelfs de dood zou op de loer kunnen liggen. Wetenschappelijk onderzoek heeft ons immers met keiharde cijfers verteld dat dikkere mensen minder oud worden, dus wat valt hier nog tegen in te brengen?
Volgens een artikel van L. Bonneux en M. Reuser in het Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde geven de huidige wetenschappelijke inzichten rondom overgewicht en sterfte een totaal ander beeld dan dat wij momenteel kennen. Veel mensen vergeten namelijk dat ook wetenschappelijke gegevens kunnen verouderen. Recente analyses van nieuwe gegevens die zowel internationaal als in Nederland zijn uitgevoerd, hebben hiervoor de nodige bewijskracht geleverd. Hierbij is een grondige zoektocht uitgevoerd naar de relatie tussen de Body Mass Index (BMI) van enkele onderzoekspopulaties en het aantal sterfgevallen. De BMI geeft de verhouding weer tussen lengte en gewicht en is een maat voor overgewicht. Bij een BMI hoger dan 25 is sprake van overgewicht, hoger dan 30 betekent dat men obesitas heeft.
De resultaten zijn verrassend: men kan steevast concluderen dat overgewicht op middelbare en oudere leeftijd géén toegenomen sterfte veroorzaakt. Sterker nog, overgewicht gaat gepaard met een verlaagde sterfte. Bij ondergewicht en obesitas moet juist wel rekening gehouden worden met een verhoogde sterftekans. Het blijft vaststaan dat overgewicht een verhoogde sterfte veroorzaakt door diabetes type 2 en hart- en vaatziekten. Aan de andere kant is het hebben van overgewicht met het oog op genezing juist gunstig tijdens een periode van ziekte vergeleken met een normaal overgewicht of ondergewicht. Ook zorgt het, evenals lichte obesitas, voor een lagere sterfte door al bestaande hart- en vaatziekten, infectieziekten en aandoeningen aan de luchtwegen.
De belangrijkste oorzaak voor de verminderde sterfte door overgewicht is de flink dalende sterfte door hart- en vaatziekten. Sinds 1972 is in Nederland de sterfte als gevolg van deze aandoeningen gehalveerd, wat te danken is aan een combinatie van betere voeding, minder roken en de succesvolle behandeling van het gevaarlijke hartinfarct. Ook zijn de opsporing en de aanpak van de risicofactoren van hart- en vaatziekten met sprongen vooruit gegaan. Onder de risicofactoren vallen onder andere een hoge bloeddruk en een hoog cholesterolgehalte.
Dit alles zorgt ervoor dat ons denken over overgewicht als de ‘gezondheidskwaal van de toekomst’ grondig in de war wordt gegooid. Wat zal de norm voor een gezond gewicht moeten worden? Misschien is de grote vetvoorraad waar veel mensen tegenwoordig mee te maken hebben eigenlijk juist heel wenselijk en wordt dik zijn de nieuwe mode. Weg met de slanke dennen, rondingen zijn het helemaal!
Bron: L. Bonneux, M. Reuser; “Overgewicht en sterfterisico: geen samenhang tussen overgewicht op middelbare en oudere leeftijd en verhoogde sterfte”, Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, 2007; 151:2764-9.
